ĐBSCL nỗ lực trong công tác điều hành kinh tế giai đoạn dịch bệnh

Tin kinh tế tổng hợp | 29/04/2022 09:11 GMT+7 | Lê Ngọc Ái Vy

Trải qua hành trình gần 2 thập kỷ, chỉ số PCI đã vươn lên thành chỉ số quốc gia về đánh giá chất lượng điều hành kinh tế, là tập hợp tiếng nói của cộng đồng doanh nghiệp dân doanh về môi trường kinh doanh tại các tỉnh, thành phố ở Việt Nam. Thông qua PCI, chính quyền địa phương giờ đã có đầy đủ thông tin, bằng chứng định lượng để xây dựng, hoạch định chính sách một cách thực tiễn nhất. Báo cáo PCI 2021 cho thấy những chuyển biến tích cực về sự thay đổi của môi trường kinh doanh tại Việt Nam trong suốt những năm qua. Đây là thành quả của nỗ lực cải cách trong thời gian qua với sự chung tay của nhà nước và khối doanh nghiệp.

Trong công tác cải thiện môi trường kinh doanh, giai đoạn 2015-2019, cả nước nói chung và ĐBSCL nói riêng đã cho thấy những bước tiến vững chắc khi điểm PCI trung vị tăng đều qua các năm. Cùng với đó, mức xếp loại và điểm số giữa các tỉnh/ thành phố cũng đang dần hội tụ. Trong giai đoạn này, ĐBSCL đã có nhiều nỗ lực đáng kể qua các năm và có nhiều địa phương nằm trong nhóm các tỉnh/ thành phố có chất lượng điều hành kinh tế dẫn đầu của cả nước

Tuy nhiên, sự xuất hiện của đại dịch Covid-19 đã gây tác động nghiêm trọng đến các mặt kinh tế-xã hội của cả nước, cũng như ĐBSCL. Có thể thấy, đại dịch COVID-19 đã trở thành thách thức lớn nhất của của vùng trong nhiều năm trở lại đây. Các đợt giãn cách kéo dài cùng với nhiều xáo trộn trong hoạt động, cộng đồng doanh nghiệp cũng như các cơ quan ban ngành các tỉnh/ thành phố trong vùng đã gặp rất nhiều khó khăn. Theo đó, môi trường kinh doanh cũng không ngoại lệ khi điểm PCI trung vị của cả nước và ĐBSCL ở năm 2020 đã sụt giảm lần đầu tiên trong 5 năm. Sang năm 2021, cả nước đã dần thích nghi với đại dịch nên PCI trung vị đã tăng trở lại, dù vẫn chưa trở về mức cũ ở năm 2019. Bên cạnh đó, cũng cần ghi nhận những nỗ lực của các tỉnh ĐBSCL trong công tác điều hành kinh tế trong giai đoạn dịch bệnh, khi vừa phòng chống dịch vừa đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp.

Nhìn chung, kết quả PCI năm 2021 của vùng ĐBSCL cho thấy nhiều sự thay đổi về điểm số cũng như xếp hạng, xếp loại. Theo đó, toàn vùng có 05 tỉnh giảm thứ hạng, 06 tỉnh tăng thứ hạng và riêng Cần Thơ vẫn giữ nguyên hạng 12. Đáng chú ý, đa phần các tỉnh thăng hạng như Cà Mau, Bạc Liêu, Hậu Giang, An Giang đều là những tỉnh có triển khai thực hiện Bộ chỉ số DDCI.

Dù vậy, mức độ giảm thứ hạng của các tỉnh lại nghiêm trọng hơn so với mức tăng. Trong đó, có 3 tỉnh giảm trên 10 hạng bao gồm: Vĩnh Long (-17), Long An (-13) và Bến Tre (-10). Trong đó, tỉnh Vĩnh Long có sự sụt giảm lớn nhất về thứ hạng và không còn nằm trong nhóm 05 tỉnh/ thành phố dẫn đầu.

Một số tỉnh có sự cải thiện lớn về thứ hạng như Tiền Giang (+12), Cà Mau (+11) và Bạc Liêu (+8). Trong đó, Bạc Liêu là tỉnh có hạng thấp nhất ở năm trước, nay đã có sự cải thiện đáng kể về cả điểm số lẫn thứ hạng, giữ vị trí 55 của cả nước. Cà Mau cũng là tỉnh có sự tiến bộ vượt bậc ở năm 2021 khi tăng 11 hạng và có mức xếp loại điều hành từ mức trung bình lên khá.

Mặc dù kết quả về thứ hạng và điểm số không khả quan nhưng trong nhóm 20 tỉnh đứng đầu bảng xếp hạng PCI cả nước, ĐBSCL vẫn đang nắm giữ 05 vị trí bao gồm Đồng Tháp, Cần Thơ, Long An, An Giang và Bến Tre.

Đi vào chi tiết, ở năm 2021, điểm trung bình của các chỉ số thành phần của vùng ĐBSCL có sự biến động mạnh so với năm trước. Trong đó, chỉ số Cạnh tranh bình đẳng với điểm trung bình 5,86 điểm, có sự suy giảm lớn nhất (ở mức -19%) và thấp hơn mức trung vị của cả nước (5,99 điểm). Kế đến, Chi phí thời gian cũng là một trong các chỉ số có mức giảm sâu, ở mức -11%. Ngoài ra, chỉ số Đào tạo lao động cũng chưa đạt kết quả tốt khi giảm 9% so với năm trước. Điểm trung bình đạt 5,5 điểm, thấp nhất trong nhóm chỉ số và thấp hơn mức trung vị của cả nước (5,81 điểm). Trình độ lao động được xem là điểm yếu cố hữu của vùng và đã được phản ánh chính xác trong chỉ số PCI.

Ở chiều hướng khác, môi trường kinh doanh vùng ĐBSCL ở năm vừa qua cũng nhận được nhiều đánh giá cao của cộng đồng doanh nghiệp ở các chỉ số như Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp (+10%) (được điều chỉnh từ chỉ số Dịch vụ Hỗ trợ doanh nghiệp), Tính năng động và tiên phong của chính quyền (+5%), Chi phí không chính thức  (+5%) và Thiết chế pháp lý & ANTT (+5%). Ở các chỉ số còn lại, sự thay về điểm số là không đáng kể.

Trong giai đoạn 2017-2021, điểm số PCI của các tỉnh/ thành phố vùng ĐBSCL đã có sự cải thiện rõ rệt qua các năm. Khoảng cách về điểm số giữa các tỉnh/ thành cũng đang dần được thu hẹp. Trong đó, có 05 trong số 13 tỉnh luôn nằm trong nhóm 20 tỉnh đứng đầu bảng xếp hạng PCI cả nước. Có thể thấy, ĐBSCL đang trên đà phát triển bền vững, kết hợp cùng điều kiện tự nhiên thuận lợi, hướng đến mục đích trở thành vùng kinh tế năng động, hiện đại đóng góp lớn vào nền kinh tế của đất nước.

Phòng Tư vấn và Thông tin kinh tế